آرایشگاه زیبا

آرایشگاه زیبا یک مجموعه تلویزیونی ایرانی به کارگردانی مرضیه برومند، نویسندگی احمد بهبهانی و تهیه‌کنندگی صدیقه موسوی‌زاده است که در سال‌های ۱۳۶۹ تا ۱۳۷۰ش توسط گروه فیلم و سریال شبکه دو سیما تولید شد. این سریال سیزده‌قسمتی داستان آرایشگر میانسالی به نام اسد خمارلو با بازی رضا بابک را روایت می‌کند که علیرغم عبور از سن چهل‌سالگی هنوز ازدواج نکرده و تحت کنترل و نظارت مادرش زندگی می‌کند. این اثر با همراهی بازیگرانی چون پری امیرحمزه، حسین کسبیان، مرتضی احمدی، محمود بصیری، حسن پورشیرازی و فاطمه معتمدآریا، از جمله مجموعه‌های تلویزیونی دهه ۱۳۷۰ش در ایران است.

داستان فیلم

داستان این مجموعه تلویزیونی دربارهٔ اسد خمارلو (با بازی رضا بابک) است؛ آرایشگر میانسالی در یکی از محله‌های تهران که با عبور از چهل‌سالگی همچنان مجرد مانده است. مادرش، بی‌بی‌بیبا بازی پری امیرحمزه)، بر رفتار و زندگی او نظارت دارد و به دنبال یافتن همسری مناسب برای اوست. از سوی دیگر، آرایشگاه اسد که بر شیشه آن عبارت «آرایشگاه زیبا_نایس سابق» درج شده، محل رفت‌وآمد روزانه کسبه و دوستان او نظیر آقای ستون‌زاده (با بازی مرتضی احمدی)، ناصر دلال (با بازی حسن پورشیرازی) و اصلان غمخوار (با بازی محمود بصیری) است. دوستان اسد گزینه‌های مختلفی برای ازدواج به او معرفی می‌کنند و اسد همراه مادر و خواهرش به خواستگاری‌های متعددی می‌رود که هر کدام به دلایلی به سرانجام نمی‌رسد.

در این میان، اسد با پسربچه‌ای به نام یوسف و مادرش (با بازی فاطمه معتمدآریا) که تازه به همسایگی محله آمده‌اند آشنا شده و تصمیم به ازدواج با او می‌گیرد. با وجود مخالفت‌های اولیه مادر اسد، در نهایت این پیوند شکل می‌گیرد و سریال با میهمانی و ولیمه‌ای که آقای ستون‌زاده برای اهالی محل در فرحزاد برپا کرده است به پایان می‌رسد.

عوامل فیلم

بازیگران

• رضا بابک در نقش اسد خمارلو
• پری امیرحمزه در نقش مادر اسد (بی‌بی)
• حسین کسبیان در نقش پدر اسد (آقای خمارلو)
• مرتضی احمدی در نقش آقای ستون‌زاده
• محمود بصیری در نقش اصلان غمخوار
• حسن پورشیرازی در نقش ناصر
• حمید مهرآرا در نقش آقای جعفری
• فاطمه معتمدآریا در نقش زن همسایه (مادر یوسف)
• راضیه برومند
• اصغر فریدی ماسوله
• محسن شیخی
• بهرام شاه‌محمدلو
• کاوه شاه‌محمدلو
• علی‌اصغر گرمسیری (بازیگر مهمان در نقش پیرمرد مشتری)
• حمید جبلی (بازیگر مهمان در نقش معلم)
• ایرج طهماسب (بازیگر مهمان در نقش دزد)
• مریم سعادت (بازیگر مهمان در نقش دختر خواستگاری)
• رقیه چهره‌آزاد (بازیگر مهمان در نقش مادربزرگ)

عوامل تولید

• کارگردان: مرضیه برومند
• کارگردان تلویزیونی: ناصر شوندی
• نویسنده: احمد بهبهانی
• تهیه‌کننده: صدیقه موسوی‌زاده
• موسیقی متن:فریبرز لاچینی
• مدیر فیلم‌برداری: هوشنگ بنایی
• تدوین: مجید فخرایی‌نژاد

تولید

مراحل تولید

تولید این مجموعه تلویزیونی از سال ۱۳۶۹ش آغاز شد و تا سال ۱۳۷۰ش ادامه یافت. به گفته مرضیه برومند، این اثر یک پروژه درونسازمانی در گروه فیلم و سریال شبکه دو سیما بود و با برآورد هزینه‌ای معادل دقیقه‌ای ۶٬۷۰۰ تومان ساخته شد. تمامی لوکیشن‌های داخلی سریال از جمله آرایشگاه و خانه اسد خمارلو در قالب دکورهای کارگاهی سازمان صداوسیما ساخته شدند.

اکران و نمایش

این سریال سیزده‌قسمتی نخستین‌بار در سال ۱۳۷۲ش از شبکه دو سیما پخش شد. مجموعه «آرایشگاه زیبا» پس از نخستین پخش خود، بارها از شبکه‌های مختلف صداوسیما از جمله شبکه دو سیما (مهر ۱۳۹۱ش) و شبکه آی‌فیلم (خرداد ۱۳۹۴ش، خرداد ۱۴۰۱ش و…) بازپخش گردیده است.

بازخورد

فروش و استقبال

باشگاه خبرنگاران جوان در توصیف میزان استقبال عمومی از این اثر گزارش داده است که سریال در زمان پخش خود با استقبال مخاطبان همراه بوده است.

نقد و بررسی

نقد هنری

خبرگزاری آنا در تحلیلی پیرامون سریال، ساختار ساده، دیالوگ‌های روان و شخصیت‌پردازی‌های برخاسته از بطن جامعه را از ویژگی‌های اثر برشمرد. همچنین روزنامه جام‌جم استفاده از لوکیشن محدود آرایشگاه به عنوان پاتوق اجتماعی و ترکیب کمدی موقعیت با ساختار اپیزودیک را از شاخص‌های ساختاری مجموعه دانسته است.

نقد اجتماعی

به نوشته روزنامه جام‌جم، آرایشگاه اسدالله خان بازتابی از مناسبات خانوادگی و اجتماعی جامعه بود که مسائل روزمره را روایت می‌کرد.

نقد سیاسی

در منابع بررسی‌شده، تحلیل یا نقد سیاسی مستقلی دربارهٔ این اثر درج نشده است.

حاشیه‌ها

این سریال پس از تولید به مدت دو سال توقیف شد. به گفته مرضیه برومند، لهجه قزوینی شخصیت اصلان غمخوار و شعرخوانی فردوسی توسط شخصیت پدر اسد از دلایل توقیف بوده است. مسئولان وقت خواستار دوبله نقش اصلان و حذف شعرخوانی فردوسی بودند که با مخالفت برومند مواجه گردید. در زمان پخش نهایی، نام کارگردان در تیتراژ به «سادات یزدی» (بخشی از نام شناسنامه‌ای مرضیه‌السادات برومند یزدی) تغییر یافت.

جوایز و افتخارات

در منابع موجود، گزارشی مبنی بر حضور این مجموعه در جشنواره‌ها یا دریافت جوایز رسمی ثبت نشده است.