چیزهایی هست که نمی‌دانی

«چیزهایی هست که نمی‌دانی» فیلمی سینمایی به کارگردانی فردین صاحب‌الزمانی و نویسندگی فردین صاحب‌الزمانی و پیام یزدانی محصول سال ۱۳۸۹ش است. تهیه‌کنندگی این اثر را منیژه حکمت، علی واجدسمیعی و جلال شمسیان با مشارکت مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی بر عهده داشته‌اند. علی مصفا، لیلا حاتمی و مهتاب کرامتی بازیگران اصلی این فیلم هستند. این اثر موفق به دریافت جایزه ویژه هیئت داوران از چهل و پنجمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم کارلووی واری شده است.

داستان فیلم

داستان فیلم دربارهٔ مردی به نام علی با بازی علی مصفا است که به عنوان راننده آژانس فعالیت می‌کند. علی فردی منزوی، کم‌حرف و محتاط است که از درگیر شدن با ماجراهای پیرامونش دوری می‌گزیند و به جای خودروهای معمول، با یک بیوک کهنه رانندگی می‌کند و تلفن همراه ندارد. سیما با بازی مهتاب کرامتی، همکلاسی قدیمی علی، در شرف ازدواج است و تلاش می‌کند دوستی سال‌های دور را زنده کرده و او را از انزوا درآورد. در این میان، زن جوانی با بازی لیلا حاتمی به عنوان مسافر ثابت وارد خودروی علی می‌شود و وقوع اتفاقاتی در طول مسیر، روابط و انزوای او را دستخوش تغییر می‌سازد.

عوامل فیلم

بازیگران

• علی مصفا در نقش علی
• لیلا حاتمی در نقش مسافر جوان / خانم دکتر
• مهتاب کرامتی در نقش سیما
• پیام یزدانی
• فرناز رهنما
• مهدی بجستانی
• مونا مستوفی
• سیامک ادیب
• مهدی آگاهی
• کوروش جهانشاهی
• مریم کاظمی
• حسام نورانی
• نسیم امیرخسرو
• محمد ربانی‌پور
• امیرعلی مالکی

عوامل تولید

• کارگردان: فردین صاحب‌الزمانی
• نویسندگان: فردین صاحب‌الزمانی و پیام یزدانی
• تهیه‌کنندگان: منیژه حکمت، علی واجدسمیعی و جلال شمسیان (با مشارکت مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی)
• مدیر فیلم‌برداری: هومن بهمنش
• تدوین: فردین صاحب‌الزمانی
• موسیقی متن: امیرعلی واجد سمیعی
• طراح صحنه و لباس: کامیاب امین عشایری
• طراح چهره‌پردازی: فاطمه کمالی
• مدیر تولید: جعفر عروجی
• صدابردار: احمد اردلان
• برنامه‌ریز و دستیار اول کارگردان: بهروز شعیبی
• عکاس: بهادر نعمتی

تولید

مراحل تولید

ایده اولیه فیلم‌نامه توسط جمشید آهنگرانی مطرح شد و قرار بود نگارش آن بر عهده فردین صاحب‌الزمانی و پیام یزدانی باشد؛ اما با تغییر کامل مسیر داستان و زاویه دید، آهنگرانی از ساخت آن انصراف داد و نگارش متن مستقل ۶ سال به طول انجامید. فیلم‌برداری اثر با دوربین RED و توسط هومن بهمنش انجام شد که بیش از ۵۰ درصد سکانس‌های آن در شب، زیر باران و داخل خودرو ضبط گردیده است.

اکران و نمایش

نمایش عمومی فیلم سینمایی چیزهایی هست که نمی‌دانی به پخش‌کنندگی مؤسسه فیلمیران از ۲۶ بهمن ۱۳۹۰ش در ۹ سینمای تهران (آزادی، پردیس ملت، پردیس زندگی، فلسطین، موزه سینما، سپیده، پردیس راگا، ماندانا و پردیس شکوفه) آغاز شد. همچنین این اثر در ۱۲ دی ۱۳۹۱ش توسط مؤسسه گلرنگ رسانه و شرکت آرین پخش پیشرو با زیرنویس‌های فارسی، ترکی، کردی، عربی و انگلیسی در شبکه نمایش خانگی توزیع شد.

بازخورد

فروش و استقبال

به گفته فردین صاحب‌الزمانی، میزان فروش و استقبال مخاطبان در چهار هفته نخست اکران، پیش‌بینی‌های قبلی را تغییر داد و نشان‌دهنده تغییر سلیقه بخشی از مخاطبان بود.

نقد و بررسی

نقد هنری

شاهپور عظیمی در نقد خود در ماهنامه فیلم، الگوی روایی اثر را تجربی و غیرارسطویی دانسته و مینیمالیسم موجود در فیلم‌نامه و ساختار بصری نظیر ثبات زاویه دوربین در خانه علی را متناسب با شخصیت‌پردازی تودار او تحلیل کرده است. همچنین مهدی خرم‌دل در تابناک، فضای اتاق علی و قاب پنجره خانه کلنگی او را یادآور قفس پرنده و اتاق آلن دلون در فیلم سامورایی دانسته است.

نقد اجتماعی

در نقد خبرگزاری باشگاه خبرنگاران جوان، شخصیت محوری فیلم با رانندگان تاکسی در آثار سینمایی همچون راننده تاکسی ساخته مارتین اسکورسزی، شب روی زمین ساخته جیم جارموش و طعم گیلاس ساخته عباس کیارستمی مقایسه شده است.

نقد سیاسی

در منابع رسانه‌ای رسمی موجود، نقد مستقلی با محوریت تحلیل سیاسی در بدنه خبرها منتشر نشده است.

حاشیه‌ها

نشست نقد و بررسی این فیلم در چهارشنبه‌شب ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۰ش با حضور عوامل در فرهنگ‌سرای رازی برگزار شد.

جوایز و افتخارات

سال	رویداد / جشنواره	بخش / رده	دریافت‌کننده	نتیجه	منبع
۱۳۸۹ / ۲۰۱۰	جشنواره بین‌المللی فیلم کارلووی واری (دوره ۴۵)	جایزه ویژه هیئت داوران	فردین صاحب‌الزمانی	برنده
۱۳۸۹	جشنواره فیلم فجر (دوره ۲۹)	مسابقه سینمای ایران	فردین صاحب‌الزمانی	نامزدشده